NASA tərəfindən Mars atmosferini müşahidə etmək üçün yaradılan ilk missiya olan MAVEN (Mars atmosferi və uçucu maddə təkamülü) missiyası başa çatıb.

AZƏRTAC NASA-nın məlumatına istinadla xəbər verir ki, agentliyin bəyanatında 11 ildən çox Mars orbitində fəaliyyət göstərən MAVEN kosmik gəmisi ilə gözlənilməz siqnal itkisi səbəbindən sonuncu dəfə 6 dekabr 2025-ci ildə əlaqə saxlanıldığı qeyd olunub.

Bəyanatda NASA-nın bərpa səylərini qiymətləndirmək və kosmik gəminin potensial vəziyyətini müəyyən etmək üçün araşdırma şurası topladığı bildirilir. Şura kosmik gəminin bərpa olunmadığı, elmi tədqiqat və məlumat ötürmə missiyalarını artıq yerinə yetirə bilmədiyi qənaətinə gəlib.

Daha sonra qeyd olunub ki, NASA-nın Dərin Kosmik Şəbəkəsi (DSN) kosmik gəmi Marsdan çıxdıqda orbitdə bir pozuntu aşkar edib və şura MAVEN-in yararsız olduğu barədə qərar verib.

Bəyanatda missiyanın bütün məlumatlarını arxivləşdirmək üçün standart prosedurlara əməl edildiyi və MAVEN-in ləğv edilməsinin rəsmi prosesinin başladığı qənaətinə gəlinib.

2013-cü ildə buraxılan MAVEN kosmik gəmisi 2014-cü ildə Marsa çatıb və Qırmızı planetin yuxarı atmosferini, habelə Günəş küləkləri ilə qarşılıqlı təsirini öyrənməyə başlayıb.

Elmi missiyasına əlavə olaraq, MAVEN NASA-nın iki Mars roveri olan “Curiosity” və “Perseverance” üçün rabitə ötürücü peyki kimi də xidmət edib.

Alimlər deyirlər ki, Mars milyardlarla il ərzində Günəşin təsiri səbəbindən atmosferinin böyük bir hissəsini itirib, isti, rütubətli mühitdən soyuq, quru bir planetə çevrilib.